|
I am Legend (2007)
Recensie, KFA-filmbeschouwing.nl, 08-12-07
I Am Legend is een moderne vampierenfilm. De uitstekend spelende Will Smith en de aantrekkelijke special effects kunnen de film echter niet boven het middelmatige uittrekken. En dat is jammer, want de plot heeft een aantal intrigerend componenten over het einde van de mensheid, verlossing, geloof en een verloren paradijs.
Het filmplot is gebaseerd op een gelijknamige roman van Richard Matheson (1954). De roman werd al tweemaal eerder verfilmd: als The Last Man on Earth (1964) en als The Omega Man (1971). Robert Neville (Will Smith) is – naar zijn beste weten – de laatste mens op aarde. In 2009 veranderde een op holgeslagen virus de overgrote meerderheid van de mensheid in agressieve vampieren. Ironisch genoeg was het vampierenvirus door mensen ontwikkeld als een geneesmiddel tegen alle vormen van kanker. In 2012 zwerft de officier annex wetenschapper Neville samen met de hond van zijn omgekomen dochter en vrouw door de verlaten en vervallen straten van New York. Omdat hijzelf immuun is tegen het vampierenvirus en omdat hij zich als wetenschapper verantwoordelijk voelt voor de Apocalyps die het virus aanrichtte, besteed hij elke dag aan onderzoek op gevangengenomen vampieren. Hij vermoed dat zijn eigen bloed een antidotum kan worden om de gemuteerde mensheid te genezen. Als Neville op lijkt te schieten met zijn onderzoek, dringen ook de vampieren zich meer en meer op.
Emotionele binding
Indringend wordt Neville’s geestesgesteldheid in beeld gebracht. Elke dag wordt in strakke routine afgewerkt: eten, work out, voedsel verzamelen, onderzoek doen, dvd-tje huren, zijn huis afsluiten tegen de vampieren, enzovoorts. In een dagelijks terugkerend ritueel maakt hij een praatje met de paspoppen die hij in de videotheek gezet heeft. Zijn (menselijke) neiging om zich emotioneel te binden en zijn afhankelijkheid daarin van paspoppen en zijn hond wordt later in de film meedogenloos uitgebuit door de vampieren. Als zijn hond hem tegen een onverwachte aanval beschermt, wordt deze door een beet geïnfecteerd. De scène dat hij zijn hond eigenhandig wurgt is een van de overtuigendste en aangrijpendste momenten van de film. Na de dood van zijn hond en de ‘ontrouw’ van ‘zijn’ paspoppen heeft Neville de grootste moeite zich sociaal-emotioneel aan te passen als hij een ‘echte’ vrouw Anna (Alice Braga) en haar zoontje Ethan (Charlie Tahan) tegenkomt.
Verlossing
De film heeft duidelijk religieuze motieven. Neville is als enige niet vatbaar voor het door mensen gemaakte losgeslagen virus. Gewapend met die kennis experimenteert hij met zijn eigen bloed om de gemuteerde mensheid te genezen. Neville verlost de aan zijn eigen collectieve zonden gestorven mensheid van de eeuwige duisternis door het vergieten van zijn eigen bloed. De vampieren worden door de vrouw die Neville in het tweede gedeelte van de film tegenkomt, niet voor niets ‘Duisterniszoekers’ genoemd. Neville geeft bovendien letterlijk zijn leven als losprijs voor Anna en Ethan, waardoor deze met het antigif kunnen ontsnappen.
Paradijs en Godsduisternis
Als Anna en Neville elkaar tegenkomen, spreekt zij over ‘Gods stem’ die haar naar Neville toe heeft geleid. Neville vertelt dat het zijn stem is die ze gehoord heeft via een van zijn radio-uitzendingen. Zij blijft echter overtuigt dat hij Gods stem is, “als je maar goed luistert”. Neville weigert echter God de schuld te geven van de catastrofe: “Wij zijn het zelf”. Hij pleit God vrij van schuld aan menselijk lijden, en verklaart hem in een adem door dood: “Er is geen God, Anna!” Vanwege Neville’s verlossend handelen, zou zij echter best eens gelijk kunnen hebben als zij hem met Gods stem vereenzelvigd.
Paradijs
Het laatste religieuze motief is dat van ‘Paradise Lost’. Een aantal ongeïnfecteerde mensen heeft een veilige schuilplaats weten te vinden in de bergen. Geholpen met Neville’s bloed weten zij een nieuwe mensheid te creëren, die niet besmet is met de zondige vlek van haar collectieve hoogmoed. Deze nieuwe samenleving is de terugkeer vaan het veloren paradijs van Eden. Hiermee is Neville’s werk voltooid: het herstel van de oervrede in Gods paradijs. De film eindigt met de zin dat Neville voor altijd herinnert zal worden (“Hij is een legende”) als aartsvader van een nieuwe mensheid.
Conclusie
De vampieren lijken na al het fanatsy-geweld (o.a. Lord of the Rings en recent The Golden Compass) niet overtuigend en alleen bedoeld om je als kijker onnoemelijk te laten schrikken. Neville’s relatie met Anna blijft oppervlakkig. Het einde komt veel te snel en wordt in nog geen vijf minuten afgeraffeld. Het ‘Godgespreek’ tussen Anna en Neville komt uit de heldere hemel vallen. Het thema wordt alleen heel impliciet verder uitgewerkt. Een veelbelovend filmscript en een steengoede acteur worden door een slordige uitwerking vakkundig de nek omgedraaid.
Gek genoeg lijkt deze super-Amerikaanse vampierenfilm toch te eindigen als een soort apocalyptisch kerstfeest.
Meer informatie: Cinema.nl
Bron: Deze recensie is eerder gepubliceerd op KFA-filmbeschouwing.nl en op Tempora.nu.
...
|
